Hoofdtaak 1

05 dec 2022
248 keer
Hoofdtaak 1 Bron foto: Mediacentrum Defensie
De krijgsmacht is de zwaardmacht van de Nederlandse staat en vindt haar grondslag in de Grondwet. Artikel 97 lid 1 luidt: Ten behoeve van de verdediging en ter bescherming van de belangen van het Koninkrijk, alsmede ten behoeve van de handhaving en de bevordering van de internationale rechtsorde, is er een krijgsmacht. Het Ministerie van Defensie heeft o.m. dit artikel vertaald in drie hoofdtaken voor krijgsmacht, te weten:

1. Het beschermen van het eigen grondgebied en dat van bondgenoten;
2. Het bevorderen van de (internationale) rechtsorde en stabiliteit;
3. Het leveren van bijstand bij rampen en crises.

De vertaling van het Grondwetsartikel door Defensie in de eerste hoofdtaak is nogal smal en het zou Defensie sieren deze hoofdtaak veel breder te definiëren. De belangen van het Koninkrijk zijn namelijk veel breder dan alleen het verdedigen van het grondgebied. Of het nou gaat om het zekerstellen van de aan- en afvoer van grondstoffen, energie en goederen, of het evacueren van Nederlandse burgers uit een crisisgebied. Belangen en het verdedigen daarvan hebben te maken met macht en invloed en dat is waar Nederlanders en vooral Nederlandse politici niet graag over praten. Macht en invloed zijn ‘besmet’. Dat merkte je tot voor kort bijvoorbeeld ook in de advertenties voor Defensie. Het ging om noodhulp en humanitaire missies. An sich niets mis mee, maar zeker sinds 2014 (illegale annexatie van de Krim door Rusland) of misschien zelfs al sinds 2008 (illegale inval van Rusland in Georgië) is de tijd van wars of choice voorbij en moeten we ons gewoon weer voorbereiden op wars of necessity.


'De tijd van wars of choice is voorbij en we moeten ons gewoon weer voorbereiden op wars of necessity'

Niet dat ik dat nou zo graag wil, maar ik ben bang dat het bittere noodzaak is. En je zou zelfs nog kunnen beredeneren dat er nooit een keuze was, omdat de relatieve rust na de Koude Oorlog niet betekende dat de vrede was uitgebroken en we allemaal vriendjes van elkaar waren geworden. Hoezeer sommigen dat ook dachten. Helaas laat de geschiedenis zien dat de mensheid zo niet in elkaar zit en het zeer waarschijnlijk is dat er altijd conflicten zullen zijn. Het is dan ook van het grootste belang dat we daar klaar voor zijn. Dat betekent natuurlijk dat we de juiste mensen en middelen daarvoor moeten hebben, maar vooral dat we de juiste mindset moeten hebben. Een mindset die erkent dat hoofdtaak 1 de belangrijkste is en dat die betekent dat de krijgsmacht er is om geweld toe te passen en om klappen te kunnen incasseren. Dat zul je de mensen ook duidelijk moeten maken. Niet met reclames waarin alleen humanitaire missies te zien zijn. Niet met D&I-plannen waarin het gaat om contact maken met de lokale bevolking, want daar heb je niet zo veel aan als er een regiment tanks op je afkomt, of als je onderzeeboten aan het jagen bent op de Noord Atlantische Oceaan. En ook niet met het werven van mensen onder het mom van dat wat ze gaan doen veel lijkt op het varen op een koopvaardijschip en eigenlijk niet zo gevaarlijk is.

Het eerlijke verhaal. Het blijft een paradox: je moet geweld kunnen toepassen om te voorkomen dat je het moet toepassen. Als je dat niet kunt, dan heb je geen antwoord als anderen wel geweld tegen joú gebruiken en zul je niet je belangen kunnen verdedigen en beschermen. We zullen er aan moeten wennen dat de wereld nog meer een plek is waar een krijgsmacht er in de eerste plaats is voor het beschermen en verdedigen van die belangen. Vertel dat eerlijke verhaal, juist om ervoor te kunnen zorgen dat we er vrij over kunnen praten en ook kunnen nadenken over hoe we de andere hoofdtaken van de krijgsmacht vorm kunnen geven. Maar hoofdtaak 1 blijft de belangrijkste!


<a href= 

KVMO  |  Wassenaarseweg 2, 2596 CH Den Haag  |  070 - 383 95 04