Deflatiespook

26 jan 2015
2272 keer
Deflatiespook

Afgelopen week was een voorpagina van de Volkskrant volledig gewijd aan de oproep van V&D aan het personeel om 5,8% van het salaris in te leveren om het concern van de ondergang te redden. Het is niet voor het eerst dat er een loonoffer van het personeel wordt gevraagd om een bedrijf levensvatbaar te houden.

Oók in het kader van het 'miljard van Hillen' werd dit geopperd in de werkgroep die op zoek moest naar bezuinigingen op het personeelsbudget van Defensie. In diezelfde periode raakte ik in discussie met een collega die bereid was om 10% van zijn salaris in te leveren om Defensie van de 'ondergang' te behoeden. Ik had hierbij mijn bedenkingen:

1. Waarom zou de defensiemedewerker, als enige ambtenaar binnen de Rijksoverheid 10%, loon inleveren om Nederland uit de crisis te halen?;
2. De defensieambtenaar wordt een tweederangs ambtenaar, daar deze voor (gelijke) werkzaamheden 10% minder ontvangt;
3. Het gevaar bestaat dat bij de volgende bezuiniging de ambtenaar alsnog wordt ontslagen met als gevolg dat de uitkering 10% lager is. De politiek bepaalt immers de omvang van de Krijgsmacht. Defensie voert uit. (Hoe waar deze gedachte was, omdat er nog een volgende reorganisatieronde 'In het belang van Nederland' zou komen, wist ik toen nog niet).

In het artikel in de Volkskrant kwam ook het 'deflatiespook' om de hoek. De economen zijn van mening dat een inflatie van ongeveer 2% goed is voor de economie, wat voor de ECB recentelijk voldoende motivatie was om de drukpersen aan te zetten. Volgens de kenner is het probleem van deflatie dat alles goedkoper wordt. Als je daar met boerenverstand naar kijkt zou ik zeggen "alles wordt goedkoper dus ik kan meer met mijn salaris doen". Dankzij de aanzienlijke daling van de olieprijs houd ik, ondanks de accijnsverhoging, nu bij iedere tankbeurt ongeveer 20€ over in de portemonnee en ik heb me er nog niet op kunnen betrappen dat ik dit niet als prettig ervaar. Ik houd maandelijks (meer) geld over en kan hierdoor weer andere leuke dingen doen. Maar volgens de economen kan dit niet de bedoeling zijn. Zij, en de werkgevers zijn het hiermee roerend eens, zijn van mening dat als er sprake is van deflatie de salarissen eveneens omlaag moeten. Dit is volgens mij contraproductief en wakkert de deflatie verder aan omdat dit resulteert in onrust. Onrust die eraan bijdraagt dat het consumentenvertrouwen weer afneemt, wat vervolgens weer een negatief effect heeft op mijn kooplust. Een contraproductieve maatregel lijkt mij en daarom niet verstandig, maar ik ben dan ook geen econoom. Ik heb slechts mijn zeeboerenverstand.

Terug naar Defensie. Bij Defensie waart het deflatiespook al sinds vele jaren rond. Sommigen zijn zich hiervan bewust, maar het overgrote deel realiseert zich dit niet. Sinds jaar en dag wordt er bij iedere reorganisatie een groot aantal functies naar beneden bijgesteld. In het verleden noemde we dat cascaderen. Vandaag de dag wordt dit via de numerus fixus geregeld. Het doel blijft hetzelfde: iedere negatieve bijstelling van een rang of schaal scheelt de werkgever aanzienlijk in de personeelskosten. Een belangrijk aspect dat hierbij een rol speelt is dat 'het trapje van boven af moet worden schoongeveegd'. De politiek houdt zich hier zelfs persoonlijk mee bezig. Halfjaarlijks wordt door de politiek aan de minister van Defensie de vraag gesteld hoeveel kolonels en generaals er bij Defensie werkzaam zijn. Opvallend is dat ik nog nooit een vraag heb gezien over het aantal qua salaris burgerequivalenten bij andere ministeries. Ik kan me namelijk niet aan de indruk onttrekken dat als er een vergelijking wordt gemaakt met de schalen 14-18 bij andere ministeries Defensie het nog niet zo slecht doet. Maar ja, de officieren zijn duidelijk herkenbaar in hun uniformen met hun glimmende knopen. In tegenstelling tot hun burgerequivalenten in klassiek Haagse burger (camouflage) pakken.

De (politieke) numerus fixus (NF) van het aantal topfuncties bij Defensie speelt ook een rol bij de opzet van nieuwe rijksorganisaties. Als uit de (Rijksbrede) functiewaardering blijkt dat de leiding van de nieuwe organisatie een vlag-/opperofficier dient te zijn, dan zou het gevolg hiervan moeten zijn dat de NF van deze militaire topfunctionarissen naar boven wordt bijgesteld. Dit gaat dan misschien in tegen de politieke wens, maar dit is uitstekend uit te leggen, daar het een gevolg is van een uitbreiding van de organisatie. Dit laatste ligt binnen Defensie echter heel gevoelig, met als gevolg dat men liever met behulp van een beleidsfactor de functie cascadeert. Het gevolg is dat militairen niet worden betaald naar de taken en verantwoordelijkheden die behoren bij een bepaalde functie, uitsluitend omdat zij herkenbaar zijn in hun glimmende uniform. Op deze wijze blijft het deflatiespook gevoed.

Wellicht wordt het eens tijd dat een militair die dit overkomen is naar het College van de Rechten van de Mens stapt, omdat hij wordt gediscrimineerd vanwege het 'militair zijn'.

KVMO  |  Wassenaarseweg 2, 2596 CH Den Haag  |  070 - 383 95 04