Beeldvorming

31 aug 2015
2879 keer
Beeldvorming
De afgelopen maand ontving ik, voornamelijk via Twitter, veel reacties van bezorgde ambtenaren over de gevolgen van het zogenaamde ‘loonakkoord’. Na iedere publicatie in één van de landelijke dagbladen word ik, veelal door dezelfde personen, erop gewezen dat onze overheidscentrale, de CMHF, een verkeerde keuze heeft gemaakt door het boven sectorale loonakkoord met positief advies voor te leggen aan haar leden. Dit heeft alles te maken met het feit dat de grootste vakbond, FNV, zich tegen het boven sectorale akkoord heeft gekeerd. Met een goed uitgekiend mediaoffensief probeert ze het loonakkoord te verketteren. Dit is natuurlijk haar goed recht, net zoals anderen het recht hebben om het hier niet mee eens te zijn. Maar met dat laatste heeft de FNV het klaarblijkelijk erg moeilijk. Zij is immers de grootste en ‘de kleine bondjes’ hebben maar te luisteren naar hun grote broer. De landelijke media luisteren kennelijk ook vooral naar ‘de grote broer’, want het is mij opgevallen dat in de verschillende publicaties over het loonakkoord het principe van hoor en wederhoor meestal niet aan de orde is geweest.



De FNV maakt zich vooral zorgen over de pensioenen van de jonge ambtenaar. Deze gedachte deel ik. Echter niet in relatie tot dit loonakkoord. Ik maak me meer zorgen over de onrealistische Brusselse rekenrente die door de EU wordt opgelegd en die door ons Kabinet en DNB maar al te graag wordt gehanteerd én over de begerige Brusselse ogen die op onze pensioenpot van 1300 miljard euro zijn gericht.

In Trouw stond vorige week het artikel: Nu iets meer loon, straks veel minder pensioen. Hierin wordt de jonge Rijksambtenaar als voorbeeld gebruikt. Deze ambtenaar ontvangt volgens Trouw 1.900 euro bruto per maand en gaat door het loonakkoord 60 euro bruto per maand extra krijgen, maar uiteindelijk 200 euro bruto per maand minder pensioen ontvangen. Laat ik eens nader kijken naar wat er in het artikel wordt beweerd.

In het voorbeeld in Trouw gaat men uit van een jonge Rijksambtenaar die 1.900 euro bruto per maand verdient. Aangegeven wordt dat door het loonakkoord deze ambtenaar er maandelijks 60 euro bruto bij krijgt.

In het loonakkoord is echter afgesproken dat de komende twee jaar de lonen in stappen, op 1 september 2015 en 1 januari 2016, met 5,05% worden verhoogd. Een snelle rekensom leert ons dan dat deze Rijksambtenaar er de komende twee jaar in stappen geen 60 euro maar 95,95 euro per maand op vooruitgaat. Daarnaast werkt deze loonsverhoging ook door in het vakantiegeld (7,68 euro) én in de 13e maand  (7,96 euro). Dit maakt volgens mijn berekening samen 111,59 euro bruto per maand. Het artikel rept niet over deze doorwerkingen.

Om het geheel nog iets gecompliceerder te maken moet je, als je een juiste voorstelling van zaken wilt geven, boven op de 5,05% loonsverhoging ook de niet meer door deze Rijksambtenaar te betalen pensioenpremie optellen. Wanneer je immers iets niet meer hoeft af te dragen (ongeveer 0,5% netto per maand, dus 9,50 euro) houd je dit extra in je portemonnee. Ook hierover wordt in het artikel niets gezegd.



In het artikel wordt verder aangegeven dat naast het voordeel van de 60 euro per maand (volgens mijn berekening dus 111,59 euro) er een nadeel van 200 euro per maand ontstaat op het moment dat men met pensioen gaat. Als je dit zo op papier ziet staan voel je je bekocht: nu 60 euro bruto winst tegenover later 200 euro bruto verlies per maand.

Maar dit klopt niet. Het ABP komt op deze 200 euro per maand op grond van een berekening waarbij de lonen sneller stijgen dan de prijzen. Dit levert namelijk een verschil van 0,5% per jaar op bij de indexatie van de pensioenen. Nu zijn resultaten uit het verleden geen garantie voor de toekomst, maar bij gebrek aan beter kijk ik hier toch naar. Terugkijkend over de afgelopen 15 jaar blijkt dat juist de prijzen sneller stegen dan de (ambtenaren)lonen. Terugkijkend op de afgelopen 30 jaar blijkt dat deze twee elkaar niet ontlopen. Hoe reëel is dan de veronderstelling dat de komende jaren de lonen sneller stijgen dan de prijzen? Of zou Sinterklaas echt bestaan en zich, met ingang van  1 januari as., gaan vestigen op het Plein 2?

Daarnaast gaat ABP in de berekening uit van volledige indexatie en dat terwijl ABP eind 2014 zelf heeft aangegeven dat er de komende tien jaar helemaal geen indexatie zal plaatsvinden.

Wat het artikel in Trouw ook niet vermeldt én ABP in de berekeningen ook niet heeft meegenomen is het feit dat, door het loonakkoord, de jonge Rijksambtenaar extra pensioen gaat opbouwen. De 5,05% loonsverhoging – en de doorwerking daarvan in het vakantiegeld, de 13e maand en de eenmalige 500 euro – verhoogt immers het pensioengevend inkomen. 71% - het percentage pensioen dat ABP volgens het artikel heeft berekend voor de jonge rijksambtenaar - van 111,59 euro bedraagt 79,23 euro per maand.

Dus zelfs als op het gebied van de pensioenen de aankomende jaren er niets verandert, de pensioenen de komende jaren jaarlijks volledig worden geïndexeerd, de lonen de aankomende jaren sneller stijgen dan de prijzen, dan is het pensioenverlies als gevolg van het loonakkoord voor deze jonge Rijksambtenaar 200 euro minus 79,23 euro, is 120,77 euro bruto per maand.

Dit laatste is op het eerste gezicht nog steeds een aanzienlijk verlies. Wat in het artikel niet wordt vermeld is dat de positieve effecten van het loonakkoord zich voor een jonge ambtenaar een werkzaam leven lang voordoen, in tegenstelling tot pensioen waarvan wordt uitgegaan dat dit in de toekomst (gemiddeld) 21 jaar betreft.

Als de jonge Rijksambtenaar slim is dan spaart hij/zij de ‘sigaar uit eigen doos'. De ‘sigaar’ was deze Rijksambtenaar anders ook kwijt geweest aan pensioenpremies. Na een werkzaam leven, 45-50 jaar voor de nu startende jonge jonge Rijksambtenaar levert ‘de sigaar’ tegen een gemiddelde rente van 2% ruim 25.000 euro netto op. Ruimschots genoeg om het bruto tekort van 120,77 euro per maand op te vangen. Temeer omdat de 120,77 euro alleen van toepassing is als het FNV-doemscenario uitkomt en echt alles tegen zou zitten. Zeg maar als Pasen en Pinsteren op één dag vallen.

De echte vraag in het geval van het loonakkoord is daarom dan ook: waarom heeft de FNV voor deze insteek gekozen? Voor het antwoord op die vraag moet u bij de FNV zijn. Die vraag kan en mag ik niet beantwoorden. Als ‘gentleman’ houd ik me namelijk aan mijn woord en klap ik niet uit informeel overleg. Jammer, want ik zou er een mooi boek over kunnen schrijven.

KVMO  |  Wassenaarseweg 2, 2596 CH Den Haag  |  070 - 383 95 04