‘Ik doop u Den Helder en ik wens u en uw bemanning een behouden vaart.’ Met die woorden doopte de Prinses van Oranje afgelopen zaterdag, 22 februari 2025, het nieuwe Combat Support Ship. Een mooie plechtigheid en een feestelijke dag. Heugelijk zelfs, omdat voor het eerst in heel lange tijd de sterkte van de oorlogsvloot is vergroot in plaats van verkleind. Tegelijkertijd is dat ook het zwarte randje van die dag. De realiteit waarin we nu leven maakt vergroting noodzakelijk. Het vredesdividend is al een tijdje op, en we trachten nu een inhaalslag te maken na decennia van kaalslag. De vraag is of het op tijd is en voldoende.
Vandaag, drie jaar na de grootschalige invasie van Rusland in Oekraïne, dreunen de woorden van Hegseth en Vance nog na in de Europese hoofdsteden. Wellicht wordt daar de conclusie getrokken dat dat onze belangrijkste bondgenoot niet langer onze bondgenoot is. We moeten zodoende om ons heen kijken en de conclusie trekken dat we vooral de dingen zelf moeten doen ter waarborging van onze veiligheid. Een aantal grote landen in Europa hebben als Weimar plus daar een verklaring voor. Maandag hebben een aantal Europese leiders bij elkaar gezeten op het Elysee en vorige week is er een debat geweest in de Tweede Kamer. De komende dagen en weken zullen de geopolitieke ontwikkelingen bijna niet meer bij te houden zijn. Gevoelsmatig lijkt het wel alsof we met zijn allen in de mist navigeren. Dat wat we dachten te weten over internationale relaties wordt dit moment danig op de proef gesteld. Misschien is het dan ook goed om dicht bij onze eigen waarden te blijven staan. ‘Rust en kalmte kenmerkt de zeeman’, is er bij mij van jongs af aan ingestampt. Afgelopen jaren zijn al stappen ondernomen ter voorbereiding op dit soort scenario’s. We weten niet pas sinds gisteren dat de Verenigde Staten Europa langzamerhand de rug toekeren, dat is een ontwikkeling die al decennia gaande is. We weten dan ook wat ons te doen staat. Doorgaan op de weg die we ingeslagen zijn; versterking in kwantitatieve en kwalitatieve kracht van onze eigen krijgsmacht moet absoluut topprioriteit hebben.
'Doorpakken met schepen bouwen en blijven innoveren op het gebied van technologie en human capital'
Belangrijk is dat we moeten waken voor een vorm van analysis paralysis, of analyseverwarring. We weten dat we een enorme uitdaging hebben voldoende personeel te vinden waarmee we invulling kunnen geven aan de transitie naar een sterkere krijgsmacht. Tegelijkertijd hebben we deze transitie juist nodig om het probleem van menskracht op te lossen. We kunnen ons niet veroorloven deze cirkelredenering eerst op te lossen voordat we stappen maken. We kunnen dat alleen doorbreken door actie te ondernemen. Dus, doorpakken met schepen bouwen en blijven innoveren op het gebied van technologie en human capital. Want alleen als tech en HR, in het hele ecosysteem van de maritieme maakindustrie, hand in hand lopen dan maken we de noodzakelijke stappen.