Wat al onze topsporters gemeen hebben is dat zij een van te voren uitgestippeld pad hebben opgesteld om uiteindelijk op het moment suprême te kunnen pieken. Tijdens deze voorbereidingsperiode worden de plannen gemaakt en indien nodig aangepast als de gewenste resultaten uitblijven. De condities moeten zodanig zijn dat er een topklimaat wordt geschapen. Immers, zonder een topklimaat zal er nooit sprake kunnen zijn van een topprestatie. Zonder tijd, geld, goede begeleiding en middelen geen eeuwige roem in de topsport. Hetgeen hierboven is beschreven is geen ‘rocket science’. Plan, do, act en als het plan niet naar wens verloopt: react.
Ik las vorige week in een tweet van premier Rutte: ”kabinet vandaag bijeen in Delft om los van de waan van de dag te praten over het komend politieke jaar”. De hierboven genoemde topsporters zullen dat ook gaan doen. Ze zullen hun prestatie evalueren en als zij nog niet te oud zijn zullen zij een plan opstellen richting de volgende Olympische Spelen in Tokyo. Een meerjarenplan om over 4 jaar wederom op wereldniveau te kunnen schitteren. Ten opzichte van het kabinet heeft een topsporter het dan ook een stuk makkelijker. De (Olympische) horizon van een topsporter is namelijk maar maximaal 4 jaar. Dit in tegenstelling tot een kabinet dat een horizon van vele tientallen jaren zou moeten hebben.
Uit de tweet van premier Rutte blijkt dat de horizon van het kabinet echter geen tientallen jaren betreft. Het betreft veelal de waan van de dag, dan wel de (financiële)horizon van Prinsjesdag naar Prinsjesdag. De plan, do, act cyclus van het kabinet bestaat veelal uit het reageren op een mediabericht als er ergens een misstand is gesignaleerd en onze politici weer eens ‘verbijsterd’, ‘verbaasd’ of ‘geschokt’ in de pen klimmen om een nader antwoord aan de verantwoordelijke minister of staatssecretaris te vragen. Van een planhorizon is veelal geen sprake. Het is rennen van incident naar incident.
In de eerder genoemde tweet van premier Rutte wordt verwezen naar zijn facebookpagina. Hier maakt onze premier een verwijzing naar het thema veiligheid: “Bovendien hebben we het afgelopen jaar gezien dat gebeurtenissen en onrust in het buitenland voortdurend onze aandacht vroegen, zoals de aanpak van terrorisme en de migratieproblematiek. Ook komend jaar zal het kabinet er alles aan doen om de gevolgen hiervan voor Nederland in goede banen te leiden”. Aandacht zal er ongetwijfeld in het kabinet zijn geweest maar ik heb ze de afgelopen jaren niet kunnen betrappen op een plan, do, act cyclus laat staan react.
De migratiestroom is niet tot een halt geroepen en de effecten van de bezuinigingen in de veiligheidssector dreunen nog op alle fronten door. Zo was afgelopen week op het intranet van Defensie te lezen dat Defensie naast het ‘just in time, just enough’ het ‘need to have’ principe wordt gehanteerd. Het 'need-to-have'-principe, zo schrijft Defensie, houdt in dat alleen de voor inzet gereedgestelde militair beschikt over de beste bescherming. De achterliggende gedachte van het principe is dat dit voorkomt dat er bij Defensie geld wordt uitgegeven aan voorraden en uitrustingsstukken die nauwelijks worden gebruikt. Het draagt ertoe bij dat met de beschikbare financiële middelen het ambitieniveau van de krijgsmacht zo goed mogelijk wordt afgedekt”.
Dit laatste is de crux: “zo goed als financieel nog haalbaar is”. Om op het moment suprême tot een topprestatie te kunnen komen moeten de condities en middelen voor alle militairen optimaal zijn. ‘Train as you fight’ zou het adagium voor iedere militair bij Defensie moeten zijn. Om in termen van de topsport te spreken: de condities voor de basis- en wisselspelers (niet operationeel geplaatste militairen en reservisten) moeten gelijk zijn wil men in de loop van de (wed)strijd nog enige kans maken.
De geopolitieke veiligheidssituatie is er de afgelopen jaren niet beter op geworden met alle gevolgen voor onze nationale en internationale veiligheid. Het wordt dan ook tijd dat het kabinet in plaats van aandacht schenken en het uitstellen tot na de verkiezingen van extra geld voor Defensie komt met een veiligheidsplan voor Nederland. Veiligheid is een sector waar ‘just enough’ en ‘need to have’ leidt tot via de achterdeur naar huis. Het wordt tijd voor een plan, do, act-cyclus, niet voor de eeuwige roem maar in het belang van de veiligheid van alle Nederlanders.