Told you so

Vanaf medio 2012 tot half 2014 werkte ik bij de bestuursondersteuning van de admiraliteit in Den Helder. Ik deelde een kantoor met een vriend en jaargenoot. Zoals dat op kantoren gaat hadden wij ook onze eigen uitdrukkingen. Die gebruikten we als er weer eens creatieve ideeën van de zesde of zevende verdieping kwamen of als de voorspellingen die we hadden gedaan voor de zoveelste keer uitkwamen. Meestal zeiden we dan respectievelijk “je lacht erom, maar het is wel zo” en “told you so.” Het toeval wil dat ik op de dag af negen jaar geleden als beleidsmedewerker bestuursondersteuning in Rusland was voor een bezoek aan de Russische admiraliteit in Sint-Petersburg en aan de vlootbasis van de Noordelijke Vloot in Severomorsk. Een bijzonder bezoek, dat toen het begin van het militaire deel van het Nederlands-Russische vriendschapsjaar markeerde. Een vriendschapsjaar dat overigens behoorlijk in mineur eindigde, in aanloop naar de gebeurtenissen van 2014.

Rusland en “told you so”: een combinatie die je veel hoort de afgelopen dagen en een die ik ook heel gemakkelijk zou kunnen bezigen. Ik zal proberen daarvan weg te blijven, het heeft namelijk zo weinig zin. Wat wél zin heeft is om nu al die adviezen (die zeker niet alleen van mij zijn) te gaan opvolgen en implementeren, om ervoor te zorgen dat de basis voor en van onze veiligheid op orde komt. Dat is een zeer breed palet. Natuurlijk is dat als eerste meer geld; dat lijkt er nu te komen en dat is goed, maar eenmalig is niet genoeg. Solide veiligheid, ook op de lange termijn, vraagt ook om solide investeringen voor de lange termijn. Niet onderhevig aan de grillen van de dag. Het is daarom nodig om dit soort langetermijninvesteringen in wetgeving te verankeren. En in die wet kunnen we dan meteen opnemen dat we minimaal 2% van ons BBP aan Defensie besteden. Het geld moeten we ook snel genoeg kunnen uitgeven. Dat we zorgvuldigheid en rechtmatigheid in acht nemen spreekt voor zich, maar dat verwerving veel sneller kan spreekt evenwel voor zich. Er zijn nu zoveel bureautjes, fora, commissies en functionarissen die er eerst wat van moeten vinden, dat aanschaf van nieuwe materiaal onnodig lang duurt. Hetzelfde geldt voor het werven van mensen. Er kan wel twee jaar zitten tussen de tijd dat iemand zich aanmeldt en dat diezelfde persoon begint. Ook dat kan en moet veel sneller.

'Het is nodig om langetermijninvesteringen in wetgeving te verankeren'

Als we het geld eenmaal kunnen besteden, dan moeten we wel aan mensen en spullen kunnen komen. Voor mensen betekent dit dat ze een eerlijke, uitlegbare en vergelijkbare waardering krijgen voor het werk dat ze (gaan) doen. Goede arbeidsvoorwaarden en goed personeelsbeleid. Voor materieel betekent het dat die spullen ook wel te koop moeten zijn. Dat er bedrijven zijn die spullen maken die we nodig hebben. Investeren in de defensiesector is nu door de EU op een lijst met niet duurzame investeringen gezet en dat moet daar weer heel snel vanaf. Daarnaast moeten we zorgen dat die bedrijven kunnen, willen en mogen leveren. We moeten daarvoor veel minder afhankelijk worden van bedrijven in bijv. Rusland en China. En als klap op de vuurpijl moeten we dan ook nog, als we de mensen en middelen binnen hebben, op z’n minst de bereidheid uitspreken om die mensen en middelen in te zetten als het nodig is. Niet alleen om zandzakken te vullen in Limburg of waterputten te slaan in Afrika, maar ook om geweld te gebruiken als de verdediging van onze veiligheid en onze belangen daarom vraagt. Al deze veranderingen in gang zetten en implementeren gaat lang duren. Maar hoe langer we ermee wachten hoe langer het duurt. En ik ben bang hoe groter de kans dat het achteraf dan toch nog “told you so” wordt. En dat moeten we zien te voorkomen!



Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.